Umowa na czas określony: limity, wypowiedzenie i prawa

Limit: 3 umowy i 33 miesiące

Kodeks pracy ogranicza zatrudnianie na czas określony na dwa sposoby jednocześnie. Łączny czas takich umów z tym samym pracodawcą nie może przekroczyć 33 miesięcy, a umów nie może być więcej niż 3. Czwarta umowa albo dzień po upływie 33 miesięcy oznaczają, że od tego momentu pracujesz na czas nieokreślony, nawet jeśli w papierach jest inaczej.

Przykład: pierwsza umowa na 12 miesięcy, druga na 12 miesięcy, trzecia na 12 miesięcy. Razem 36 miesięcy, więc po 33 miesiącach, czyli od pierwszego dnia 34. miesiąca, umowa staje się bezterminowa.

Do limitu nie wlicza się umowa na okres próbny, bo to osobny rodzaj umowy. Przerwy między kolejnymi umowami co do zasady nie zerują limitu.

Kiedy limit nie obowiązuje

Limitu nie stosuje się, gdy umowa jest zawarta:

• na zastępstwo pracownika w czasie jego nieobecności, na przykład urlopu macierzyńskiego albo długiej choroby,
• do pracy dorywczej albo sezonowej,
• na czas kadencji,
• z innych obiektywnych przyczyn po stronie pracodawcy, które musi on wskazać w umowie.

W ostatnim przypadku pracodawca ma obowiązek zawiadomić okręgowego inspektora pracy w ciągu 5 dni roboczych od zawarcia umowy. Jeśli uważasz, że taki wyjątek jest nadużywany, możesz zgłosić to w inspekcji pracy.

Umowa na zastępstwo kończy się zwykle z dniem powrotu osoby, którą zastępujesz, nawet jeśli wraca wcześniej, niż planowano.

Wypowiedzenie umowy na czas określony

Od 2016 roku okres wypowiedzenia jest taki sam jak przy umowie na czas nieokreślony i zależy od tego, jak długo pracujesz u tego pracodawcy:

• 2 tygodnie przy zatrudnieniu krótszym niż 6 miesięcy,
• 1 miesiąc przy zatrudnieniu od 6 miesięcy,
• 3 miesiące przy zatrudnieniu od 3 lat.

Od 26 kwietnia 2023 roku pracodawca musi w wypowiedzeniu umowy na czas określony podać przyczynę, tak samo jak przy umowie bezterminowej, i skonsultować je ze związkiem zawodowym, jeśli cię reprezentuje. Jak liczyć terminy, wyjaśniamy w tekście okres wypowiedzenia.

Umowa na czas określony a ciąża

Jeśli umowa na czas określony zawarta na dłużej niż miesiąc miałaby się skończyć po upływie trzeciego miesiąca ciąży, przedłuża się z mocy prawa do dnia porodu. Nie musisz podpisywać aneksu, wystarczy przedstawić pracodawcy zaświadczenie lekarskie o ciąży.

Ta zasada nie dotyczy umowy zawartej na zastępstwo innego pracownika.

Jak kończy się umowa

• Najczęściej umowa po prostu wygasa w dniu wpisanym w umowie. Nie trzeba składać wypowiedzenia.
• Każda ze stron może ją wypowiedzieć wcześniej, z zachowaniem okresu wypowiedzenia.
• Możecie ją też zakończyć w dowolnym terminie, jeśli oboje się zgodzicie. Opisujemy to w tekście rozwiązanie umowy za porozumieniem stron.

Po zakończeniu umowy pracodawca wydaje świadectwo pracy i wypłaca ekwiwalent za niewykorzystany urlop. Jeśli w ciągu 7 dni podpisujecie kolejną umowę, świadectwo wydaje tylko na twoją prośbę, a urlop możecie przenieść do nowej umowy zamiast go wypłacać.

Przedłużenie umowy aneksem

Przedłużenie umowy na czas określony aneksem też liczy się do limitu. Kodeks pracy traktuje takie przedłużenie jak zawarcie kolejnej umowy od dnia po upływie pierwotnego terminu. Trzecie przedłużenie oznacza więc czwartą umowę i w praktyce zatrudnienie na czas nieokreślony.

Zmiana innych warunków, na przykład pensji albo stanowiska, bez zmiany daty końca umowy nie jest nową umową. Jeśli limit się kończy, a pracodawca proponuje kolejną umowę terminową, zapytaj wprost, czy następna będzie na czas nieokreślony.

Czas określony czy nieokreślony: co się różni

Prawa w czasie pracy są takie same: urlop, wynagrodzenie, nadgodziny, szkolenia i badania. Pracodawca nie może traktować cię gorzej tylko dlatego, że masz umowę na czas określony. Różnica dotyczy głównie stabilności. Umowa terminowa kończy się bez wypowiedzenia, a banki przy kredycie częściej pytają, jak długo potrwa twoje zatrudnienie.

Porównanie umowy o pracę z umową zlecenia i B2B znajdziesz w tekście rodzaje umów.

Odprawa przy zwolnieniu z przyczyn niedotyczących pracownika w firmie zatrudniającej co najmniej 20 osób przysługuje tak samo przy obu rodzajach umów.

Gotowy wzór do skopiowania

Wpisz swoje umowy z tym samym pracodawcą. Jeśli umów jest więcej niż 3 albo łącznie ponad 33 miesiące, poproś kadry o wyjaśnienie.

Umowy na czas określony u [nazwa pracodawcy]

1. od [data] do [data], [liczba] miesięcy, cel: [zwykła / zastępstwo / sezonowa]
2. od [data] do [data], [liczba] miesięcy, cel: [...]
3. od [data] do [data], [liczba] miesięcy, cel: [...]

Razem: [liczba] umów, [liczba] miesięcy

Jeśli przekroczono limit:
W związku z przekroczeniem limitu z art. 25¹ Kodeksu pracy proszę o potwierdzenie, że od [data] jestem zatrudniony na podstawie umowy na czas nieokreślony.
[Imię i nazwisko, podpis]

Najczęstsze pytania